Prvi sneg na lišću
Pokrov Presvete Bogorodice
2 slike · Teme
Srpska pravoslavna crkva 14. oktobra, po starom kalendaru 1. oktobra, slavi Pokrov Presvete Bogorodice. U crkvenom kalendaru dan je označen kao slava, a u narodu je poznat i kao Pokrovice.
Praznik je ustanovljen u spomen na događaj iz 911. godine, za vreme vizantijskog cara Lava Mudrog, u Bogorodičinoj crkvi Vlaherne u Carigradu. Tokom svenoćnog bdenja, u četvrti sat noći, iznad naroda se pojavila Presveta Bogorodica sa raširenim omoforom na rukama, kao da tom odećom pokriva sav narod. U pozadini crkve stajao je sveti Andrej Jurodivi sa svojim učenikom Epifanijem i, pokazavši rukom, upitao ga vidi li i on Caricu sveta kako se moli za sav svet. U srpskim mesecoslovima i tipicima iz 15. i 16. veka ovaj praznik se ne pominje, a služba je u Srpsku crkvu ušla zahvaljujući ruskim bogoslužbenim knjigama krajem 17. i početkom 18. veka.
Na jutrenju se tog dana čita Jevanđelje o Marijinoj poseti Jelisaveti i reči „Veliča duša moja Gospoda", a na liturgiji poslanica Jevrejima (9,1-7) i Jevanđelje o Marti i Mariji, u kome se kaže: „Blažena utroba koja te je nosila". Pored dvanaest velikih praznika, samo Pokrov Presvete Bogorodice i Obrezanje Gospodnje imaju u tipiku znak +, jer se na jutrenju poje samo praznični kanon. Za razliku od ostalih Bogorodičinih praznika, Pokrov nema ni pretprazništvo ni poprazništvo. Pećka patrijaršija slavi Pokrov kao svoju crkvenu slavu, a sutradan, 15. oktobra, Crkva pominje svetog Andreja Jurodivog, koji je ovaj događaj i video.
U narodu se ovaj dan zove i Pokrovice ili Bogorodičin pokrov i smatra se ženskim praznikom, pa ga najviše slave žene, kao znak ljubavi i zahvalnosti prema Bogorodici. Tog dana se majke mole za svoju decu, a devojke koje tek žele da zasnuju porodicu mole se za nju. Običaj je da se dan provede u miru, bez teških fizičkih poslova, a udate žene kupuju hrizanteme i stavljaju ih pred vrata, verujući da tako u kuću ulaze sreća i ljubav. Pokrov je i krsna slava jednog broja porodica.
